Αρχική Χάρτης Πλοήγησης Αναζήτηση
 
ΣυνέντΡυξη στη δημοσιογράφο ΞŸΞ»Ο…ΞΌΟ€Ξ―Ξ± Λιάτσου "Εκκλησία ΠολιτΡία"

 

  ΕΡΩΤΗΣΗ 1. Με την  υπόθεση του Βατοπεδίου τώρα  και τα σκάνδαλα της εκκλησιάς  πριν 3 χρόνια, μήπως είναι καιρός να ανοίξει πάλι  το κεφάλαιο οριοθέτησης  των σχέσεων εκκλησίας  κράτους;

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Όσο η επίσημη Ελληνική Πολιτεία απλώς θα δυσανασχετεί στα κατά καιρούς κακώς κείμενα της εκκλησίας, σκάνδαλα οικονομικά και σεξουαλικά ή οπόταν διαπιστώνει την αναρμοδίως εμπλοκή της στην  διοίκηση και την πολιτική  τόσο θα παραμένει  η τριτοκοσμική σχέση  κράτους - πολιτείας. Δυστυχώς χάθηκαν ευκαιρίες και κατά την συνταγματική αναθεώρηση του 1998-2000 αλλά και της πρόσφατης 2007-2008 εξαιτίας  της ατολμίας. Σε κάθε περίπτωση θεσμικές αλλαγές μπορούν να υπάρξουν μέσω της Βουλής.

 ΕΡΩΤΗΣΗ 2. Το ΠΑΣΟΚ  το 1974  είχε θέσει στην διακήρυξή του, μαζί με μια σειρά σημαντικών αλλαγών,  τον διαχωρισμό εκκλησιάς κράτους.  Γιατί οι  κυβερνήσεις του δεν  το έκαναν πράξη;
ΑΠΑΝΤΗΣΗ:  Είναι αλήθεια ότι το «ιδρυτικό μανιφέστο» του ΠΑΣΟΚ  υπήρξε ένα ριζοσπαστικό κείμενο. Η κυβέρνηση του Α. Παπανδρέου θεσμοθέτησε, αυτόματο διαζύγιο, αναγνώριση της ανύπανδρης μητέρας, τον  πολιτικός γάμο, που την τελευταία στιγμή έγινε προαιρετικός,  ψήφισε τον Νόμο για την εκκλησιαστική περιουσία το 1987 που παραμένει ως σήμερα ανενεργός.  Έκτοτε –με εξαίρεση το θέμα των  ταυτοτήτων – το οποίο  προέκυψε – η μόνη σημαντική πρωτοβουλία υπήρξε η κατάθεση στην αναθεωρητική Βουλή το 1998 από 53 βουλευτές της πρότασης που συνέταξα για την κατάργηση του όρκου κατά την εγκατάσταση των πολιτειακών οργάνων, κυβέρνησης, Βουλής, Προέδρου της Δημοκρατίας κτλ., που απερρίφθη όμως μετά πολλών επαίνων.
  ΕΡΩΤΗΣΗ 3.  Η εκκλησιαστική περιουσία έχει αποτελέσει αντικείμενο σκληρής αντιπαράθεσης  της εκκλησίας με την πολιτεία. Το ΠΑΣΟΚ είχε ψηφίσει  ως κυβέρνηση, το νόμο για την εκκλησιαστική περιουσία που έμεινε όμως ανενεργός. Γιατί;
ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Πράγματι το 1987 κατατέθηκε και ψηφίστηκε από την Βουλή ο σχετικός Νόμος. Δυστυχώς οι δυσμενείς πολιτικοί συσχετισμοί της εποχής και η εμφάνιση των πρώτων προβλημάτων της υγείας του Α. Παπανδρέου, οδήγησαν  να επικρατήσουν  συντηρητικές απόψεις και να ανασταλεί η εφαρμογή του Νόμου. Αμέσως μετά ξέσπασε το σκάνδαλο της Τράπεζας Κρήτης που οδήγησε στη Βουλή – Δικαστήριο του 1989. Όμως η οργάνωση μιας σύγχρονης πολιτείας απαιτεί μια ολοκληρωμένη προσέγγιση και όχι αποσπασματική. Ένας νέος Νόμος απαιτείται ν’ αντιμετωπίζει συνολικά το θέμα κράτους – εκκλησίας και εκκλησιαστικής περιουσίας ταυτόχρονα. 

  ΕΡΩΤΗΣΗ 4.   Είστε από τους " άπιστους" του ΠΑΣΟΚ. Έχετε ταχθεί εδώ και πολλά χρόνια  υπέρ του χωρισμού κράτους  και εκκλησίας. Πιστεύετε ότι ήταν λάθος των κυβερνήσεων του ΠΑΣΟΚ που δεν προχώρησε  στα παραπάνω μέτρα;

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Με λυπεί, να παρουσιάζει η χώρα μας ανά την υφήλιο την εικόνα ενός θεοκρατικού κράτους. Αυτήν την εικόνα δίνουμε όταν κατά την  έναρξη των εργασιών της Βουλής ή στην εγκαθίδρυση της Κυβέρνησης ή του Προέδρου χοροστατεί  η ρασοφορούσα Ιερά Σύνοδος. Μόνο με το  ΙΡΑΝ  συγκρινόμαστε. Ούτε καν με την Τουρκία του Κεμάλ που καθιέρωσε το Λαϊκό κράτος. Γιατί πρέπει να συνεχίζεται  180 χρόνια το ίδιο  βαυαρικό καθεστώς της κρατικοποιημένης  χριστιανικής πίστης; Η ορθοδοξία δεν είναι εθνική πίστη. Η περιχαράκωσή της εντός των Ελληνικών συνόρων, της αφαιρεί την οικουμενικότητα. Η ίδια η εκκλησία θα έπρεπε να πρωτοστατήσει στην απεξάρτησή της. Να κάνει πράξη την ρήση του Χριστού «Τα του Καίσαρος των Καίσαρι και τα του Θεού τω Θεώ». Είναι κωμικό  και χριστιανικώς αντιφατικό, στους Μητροπολίτες να απονέμονται τιμές στρατηγών και τα αγήματα να τους  παρουσιάζουν όπλα .

   ΕΡΩΤΗΣΗ 5.   Στην αναθεωρητική διαδικασία  του 1998, είχατε την ευθύνη σύνταξης για την αντικατάσταση του θρησκευτικού όρκου. Δέκα χρόνια μετά, πιστεύετε ότι δεν έχουν ωριμάσει οι συνθήκες για τέτοιες αλλαγές;
ΑΠΑΝΤΗΣΗ:  Η πρωτοβουλία εκείνη – ανεξάρτητα της έκβασης της- υπήρξε σημαντική. Για πρώτη φορά μετά το 1831 ένας μεγάλος αριθμός βουλευτών -53 τον αριθμό - και κάτω από ένα κλίμα τρομοκρατίας που είχε επιβάλλει ο  Χριστόδουλος Παρασκευαίδης, ζητήθηκε η διάκριση των ρόλων της πολιτικής από την εκκλησιαστική «εξουσία» Τα οικονομικά και τα σεξουαλικά σκάνδαλα που ακολούθησαν και τα οποία σόκαραν την κοινή γνώμη- Γιοσάκηδες, Κολοσούσηδες, Μητροπολίτες  κ.τ.λ. – απλώς συνέβαλαν στην αντιστροφή της κοινωνίας μας.  Οι μετρήσεις έδειξαν ότι υπέρ του διαχωρισμού τάσσονται σύμφωνα με τα πολιτικά τους πιστεύω, το 90% των κομουνιστών, το 84% της Κεντροαριστεράς και το πιο σημαντικό το 55% της Κεντροδεξιάς. Η  Ελληνική  κοινωνία δηλαδή δεν ωρίμασε απλά αλλά βρίσκεται  πιο μπροστά από την πολιτική.
  ΕΡΩΤΗΣΗ 6.  Μπορεί να αλλάξει  η νομική φύση της εκκλησίας  ( σε ΝΠΙΔ ) και να ρυθμιστούν θέματα περιουσίας και μισθοδοσίας κλήρου με νομοθετικά μέτρα ή απαιτείται συνταγματική αναθεώρηση;
ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Σύμφωνα με έγκριτους συνταγματολόγους και για τα δυο θέματα αρκεί η δια της Βουλής ρύθμιση. Η εκκλησία της Ελλάδας και κάθε νομικό πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου που εξαρτάται από αυτήν δια νόμου δύναται να μετατραπούν  σε πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου. Προκειμένου για την μισθοδοσία των λειτουργών της εκκλησίας, με την επίλυση του θέματος  της εκκλησιαστικής περιουσίας που πιθανόν θ’ οδηγήσει σ’ επιστροφή παραχωρηθείσας στο κράτος μετά το 1945 περιουσίας,  η ίδια θ’ αναλάβει την μισθοδοσία των λειτουργών της και εννοείται των νεοπροσλαμβανόμενων. Για τους ήδη υπηρετούντες θα ισχύσει το υπάρχον καθεστώς.
  ΕΡΩΤΗΣΗ 7.   Παρά το γεγονός ότι το θρήσκευμα απαλείφθηκε από τις ταυτότητες,  σε δικαστήρια και σχολεία οι εικόνες παραμένουν. Γιατί ;
ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Με την  αλλαγή της κοινωνικής όψης της χώρας - όταν το 10% του πληθυσμού, είναι πλέον μόνιμοι μετανάστες, μη χριστιανικών δογμάτων - εκ των πραγμάτων επιβάλλεται ο σεβασμός προς αυτούς. Από μονοπολιτισμική κοινωνία γινόμαστε πολυπολιτισμική.
Η Δημοκρατία είναι το πολίτευμα της ισοπολιτείας που σέβεται πρώτιστα την διαφορετικότητα των ολίγων. Από τις δεσμεύσεις μας που πηγάζουν από τις διατάξεις της  Ευρωπαϊκής  Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου αλλά και από τον χάρτη δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης είμαστε υποχρεωμένοι να συμμορφωθούμε.  Η θρησκευτική πίστη δεν επιβάλλεται. Τα έντεκα εκατομμύρια Έλληνες της διασποράς που δεν αναγράφεται στις ταυτότητες τους το θρήσκευμα και στα Αμερικανικά σχολεία ή στα δικαστήρια που δεν υπερίπτανται οι εικόνες του Χριστού, παραμένουν καλύτεροι Χριστιανοί από τους Εν Ελλάδι διαβιούντες.

 ΕΡΩΤΗΣΗ 8.  Πως σχολιάζετε την πρόσφατη πρόταση  του Ιερώνυμου να γίνει δημοψήφισμα για τον χωρισμό κράτους  εκκλησίας , πρόταση που βρήκε σύμφωνο και τον κ. Αλαβάνο;
ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Ο Αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος είναι μια ξεχωριστή προσωπικότητα την οποία τιμώ και σέβομαι. Οι Έλληνες μετά την Αγιατολαχική δεκαετία του Χριστόδουλου εναπόθεσαν πολλές ελπίδες στον νέο προκαθήμενο.  Εξακολουθώ να πιστεύω ότι θα συμβαδίσει με τα ζητούμενα της εποχής μας. Αντιλαμβάνομαι ότι η ρεβανσιστική πλευρά της Ιεραρχίας προσπαθεί να τον ωθήσει σε θέσεις που αντιστρατεύονται την μέχρι σήμερα πορεία του. Η περί δημοψηφίσματος πρόταση όπου  ο λαός θα αποφασίσει είναι παρελκυστική. Η εσπευσμένη αποδοχή της από τον Πρόεδρο του Συνασπισμού είναι πολιτικά λαθεμένη και μόνο σύγχυση δημιουργεί. Οι ευθύνες και οι αρμοδιότητες για την διοίκηση του κράτους είναι της πολιτείας και δεν συναποφασίζει επί αυτών με αναρμόδιους φορείς.  Για ποιον λόγο τα δικαιώματα του κράτους πρέπει να γίνουν Lotteria;
Η εξουσιομανής πλευρά της εκκλησίας κατέφυγε  στο εύρημα  του δημοψηφίσματος την εποχή του Χριστόδουλου, προκειμένου να διατηρήσει πολιτική ισχύ. Πουθενά στην Ευρώπη δεν έγινε δημοψήφισμα για την καθιέρωση λαϊκού κράτους. Ούτε στη Γαλλία του Αριστίν Μπριαντ, ούτε στη Ιταλία του Καβούρ.

ΕΡΩΤΗΣΗ 9.   Ένας ξεκάθαρος χωρισμός ποια θέματα πρέπει να περιλαμβάνει;.   
ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Όλα αυτά που αναφέρθηκαν, όπως η προστασία της θρησκευτικής ελευθερίας, η ισότιμη φορολογική αντιμετώπιση, θέματα θρησκευτικής εκπαίδευσης και διδασκαλίας, η κατάργηση του όρκου, ο γάμος που επισημοποιείται μόνο από την πολιτεία, η  ισότιμη νομική μεταχείριση των θρησκευτικών λειτουργών όλων των δογμάτων, η ονομαζόμενη εκκλησιαστική και μοναστηριακή περιούσια, για την οποία βεβαίως όπου προκύπτει τεκμηριωμένα θα επιστραφεί στην εκκλησία κ.α.